Otkriven trački konjanik

[kojica]

Kopajući temelje manastira Maglić, arheolozi pronašli bareljef s kraja drugog ili početka trećeg veka



Ugrađen u temelje stare crkve... Kamen s likom Herosa

[kojica]

Na lokalitetu Maglić, kod pirotskog sela Blato, arheolog Muzeja Ponišavlja mr Predrag Pejić
pronašao vredan kameni bareljef na kojem je uklesan trački konjanik Herosa, za koga se u
antičkom svetu verovalo da predstavlja posrednika između sveta živih i bogova.

Prema Pejićevim rečima, procenjuje se da ovaj pronalazak potiče sa kraja drugog i početka
trećeg veka, kada je antički Tures, kako se Pirot onda zvao, bio na zapadnoj granici Trakije
sa Gornjom Mezijom, a kult Herosa bio masovno rasprostranjen u tadašnjoj Trakiji.

- Na mestu na kom smo pronašli predstavu Herosa nalazio se manastir Maglić, koji potiče iz
15. ili 16. veka, ali je, zbog veoma lošeg stanja u kome su se nalazili temelji zdanja, Zavod
za zaštitu spomenika kulture odlučio da se ti temelji sruše i na tom mestu izgradi nova crkva.
Tom prilikom, na severoistočnom uglu temelja pronašli smo kamen sa antičke zgrade, u koji
je bio uklesan trački konjanik Heros. Verovatno su ga graditelji stare crkve našli negde u
blizini i ugradili ga ne znajući o kako vrednoj iskopini je reč i upotrebili ga kao običan kamen
- kaže Pejić.

[kojica]

Prema njegovim rečima, u vremenu iz koga potiče, slični kameni, odnosno spolije, postavljani
su kao centralna predstava nekadašnjeg hrama.

- Trački konjanik je, kako se onda verovalo, bio posrednik između smrtnika i besmrtnih
bogova. To je heroj u koga su Tračani verovali, i za vreme Rimskog carstva u njegovu
čast su pravljena svetilišta i njemu se molilo. Tračani su imali običaj da svetilišta prave
pored izvora, a nedaleko od Maglića postoji jako vrelo, pa pretpostavljam da se u
neposrednoj blizini nalazi neko svetilište, sa koga ova predstava potiče - kaže Pejić.

Pirot bio značajno naselje

Pre nekoliko godina nedaleko od centra Pirota, u naselju ATP, prilikom izgradnje „Maksi
diskonta" nađene su zidine Suburbuma, prigradskog naselja tadašnjeg Turesa.

- Iako u pisanim tragovima rimskih pisaca nema tragova o ovom kraju, ovo je još jedan
dokaz da je Pirot u antičkom periodu bio značajno naselje, a ne samo usputna stanica
na putu od Zapada ka Istoku - kaže arheolog Predrag Pejić.

[kojica]

Arheolog s bareljefom... Predrag Pejić

Prema njegovim rečima, u drugom i trećem veku nove ere blizu Maglića, na mestu Grovište,
nalazilo se rimsko selo, pa je verovatno sa hrama iz tog sela ovaj kamen donet i iskorišćen
prilikom izgradnje crkve tokom 15. ili 16. veka.